Ders AdıKodu Yerel KrediAKTS Ders (saat/hafta)Uygulama (saat/hafta)Laboratuar (saat/hafta)
Nümerik AnalizIST325235300
ÖnkoşullarYok
YarıyılBahar
Dersin Diliİngilizce, Türkçe
Dersin SeviyesiLisans
Dersin TürüSeçmeli @ İstatistik Lisans Programı (%30 İngilizce)
Ders KategorisiUzmanlık/Alan Dersleri
Dersin Veriliş ŞekliYüz yüze
Dersi Sunan Akademik Birimİstatistik Bölümü
Dersin KoordinatörüErhan Çene
Dersi Veren(ler)Erhan Çene, Egemen Özkan
Asistan(lar)ı
Dersin AmacıThis course aims to enable students to develop practical solutions to problems in contemporary applied sciences not only through theoretical approaches but also via numerical methods, and to analyze and evaluate experimental measurement results using numerical techniques.
Dersin İçeriğiTek değişkenli denklemlerde kök bulma problem; matrisler ve matrislerle ilgili sayısal işlemler, bir matrisin determinantının hesabı için sayısal yöntemler; bir matrisin tersinin hesabı için bazı sayısal yöntemler; lineer olmayan denklem sistemlerinin sayısal çözüm yöntemleri; bir matrisin özdeğer ve özvektörlerinin sayısal hesabı; eğri uydurma ve en küçük kareler yöntemi.
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
  • Burden, Richard L., Faires, J. Douglas, and Burden, Annette M. Numerical Analysis., 10th ed., Boston, 2016.
  • Mustafa Bayram, Numerical Analysis., Aktif Publishing, Istanbul, 2002.
  • Behiç Çağal, “Sayısal Analiz”, Birsen Yayınevi ,1998
  • E.S.Türker, “Sayısal analiz Yöntemleri”, 2.baskı, Değişim Yayınları, Adapazarı
Opsiyonel Program BileşenleriYok

Ders Öğrenim Çıktıları

  1. İteratif ve ardışık metodlar kavramına dair bilgi edinebileceklerdir.
  2. Problemlerin çözümlerini yaklaşım metodları ile elde etme kavramına hâkim olabileceklerdir.
  3. Temel bilgileri aldıktan sonra ilgileneceği konuya kolaylıkla intibak edebileceklerdir.
  4. Takım çalışmalarına kolaylıkla katılabileceklerdir.
  5. Teorik çözümlere ihtiyaç duymadan problemleri nümerik yollarla çözebileceklerdir.
  6. Matematik ve temel mühendislik bilgilerini kullanarak model kurabileceklerdir.

Ders Öğrenim Çıktısı & Program Çıktısı Matrisi

DÖÇ-1DÖÇ-2DÖÇ-3DÖÇ-4DÖÇ-5DÖÇ-6
PÇ-1555555
PÇ-2------
PÇ-3------
PÇ-4444445
PÇ-5------
PÇ-6------
PÇ-7------
PÇ-8444554
PÇ-9------
PÇ-10------
PÇ-11------

Haftalık Konular ve İlgili Ön Hazırlık Çalışmaları

HaftaKonularÖn Hazırlık
1Konu Anlatımı: Hata kavramı ve başlıca hata kaynakları Hata kavramlarının açıklanması, (mutlak ve göreceli hata), kesme ve yuvarlama hatası, İkili Makine sayıları, sonlu basamak aritmetiği Sınıf-İçi Uygulama (30 dk.): Mutlak ve bağıl hata hesaplamalarından kesme yuvarlama uygulamalarına, sonlu basamak aritmetiği işlemlerinden ikili makine sayıları ile ilgili basit örnek soru çözümlerinin yapılması Sınıf-İçi Tartışma (5 dk.): Sayısal yöntemlerde hata kaynaklarının çözüm doğruluğu üzerindeki etk1. Mutlak ve göreli hata, kesme ve yuvarlama hataları, ikili makine sayıları ve sonlu basamak aritmetiği konularının okunması. Kaynak: Ders Kitabı, 14-25.
2Konu anlatımı: Tek değişkenli doğrusal olmayan denklemlerin köklerinin belirlenmesi problem: (İkiye bölme yöntemi, sabit nokta yöntemi, Newton-Raphson yöntemi, Secant yöntemi). Sınıf-İçi Uygulama (45 dk): Tek değişkenli kök bulma yöntemleri ile ilgili soru çözümleri. Sınıf-İçi Tartışma (5 dk.): Tek değişkenli kök bulma yöntemlerinin sayısal analizdeki avantajları, sınırlılıkları ve farklı disiplinlerdeki uygulama alanlarının tartışılması.1. İkiye bölme yöntemi, sabit nokta yöntemi, Newton-Raphson yöntemi ve Secant yöntemi konularının okunması. Kaynak: Ders Kitabı,48-72.
3Konu anlatımı: Tek değişkenli doğrusal olmayan denklemlerin köklerinin belirlenmesi problemi (Regula Falsi yöntemi, çoklu kök durumunda Newton-Rapson yöntemi, Aitken ve Steffenseen hızlandırma yöntemi, Horner yöntemi). Sınıf-İçi Uygulama (5 dk.): Bölüm sonu soruları ve uygulama yöntemleri. Sınıf-içi Tartışma (5 dk.): Kök bulma yöntemlerinin yakınsama özelliklerinin tartışılması.1. Gauss Eliminasyon yöntemi ve Gauss-Jordan indirgeme yönteminin okunması. Kaynak: Ders Kitabı 362-376.
4Konu anlatımı: Doğrusal denklem sistemlerini çözmek için doğrudan yöntemler (Gauss Eliminasyon yöntemi, Gauss-Jordan indirgeme yöntemi). Sınıf içi uygulama (15 dk.): Doğrusal denklem sistemlerinin Gauss Eliminasyon ve Gauss–Jordan yöntemleriyle çözülmesi. Sınıf-içi tartışma (5 dk.): Yöntemlerin hesaplama verimliliğinin tartışılması.1. Gauss Eliminasyon yöntemi ve Gauss-Jordan indirgeme yönteminin okunması. Kaynak: Ders Kitabı 362-376.
5Konu anlatımı: Doğrusal denklem sistemlerini çözmek için doğrudan yöntemler: Lineer cebir ve Matris İşlemleri, Matris Ayrışması (LU ayrışımı, Özel matris türleri, LDLt ve LLt (Cholesky) ayrışımı), Crout ayrışımı. Sınıf içi uygulama (20 dk.): LU, Crout ve Cholesky ayrışım yöntemleriyle verilen doğrusal denklem sistemlerini çözme uygulamalarının yapılmaıs. Sınıf içi Tartışma (5 dk.): LU, Crout ve Cholesky yöntemlerinin karşılaştırılması.1. Matris işlemleri ve matris ayrışması konuları (LU ayrışımı, özel matris türleri, LDLᵗ ve LLᵗ (Cholesky) ayrışımı, Crout ayrışımı) bölümlerinin okunması. Kaynak: Ders Kitabı406-433.
6Konu anlatımı: Spektral Analiz ve Normlar: (Vektör ve matris normu, özdeğer ve özvektörler, spektral yarıçap). Sınıf içi uygulama (20 dk): Vektör ve matris normlarının hesaplanması, özdeğer ve özvektörlerin analizi ve spektral yarıçap kavramlarının matris problemlerine uygulanmasının yaptırılması. Sınıf içi Tartışma (5 dk.): Özdeğer ve özvektörlerin sistem çözümündeki rolü.1. Vektör ve matris normu, özdeğerler ve özvektörler ile spektral yarıçap konularının okunması. Kaynak: Ders Kitabı, 438-456.
7Konu anlatımı: Matris Cebiri İçin İteratif Teknikler (Jacobi tekniği, Gauss Siedel Tekniği). Sınıf içi uygulama (20 dk.): Lineer denklem sitemlerinin yaklaşık çözümleri ile ilgili soru çözümü. Sınıf içi Tartışma (5 dk.): İteratif yöntemlerin avantajları ile doğrudan yöntemlerin karşılaştırılması.1. Jacobi tekniği ve Gauss-Seidel tekniği konularının okunması. Kaynak: Ders Kitabı,456-469.
8Ara Sınav 1
9Konu anlatımı: Doğrusal olmayan denklem sistemleri için sayısal çözümler (limit ve süreklilik kavramları, ’de sabit nokta yöntemi) ve Newton Raphson Yöntemi Sınıf içi uygulama (5 dk.): Sabit nokta algoritması ve Newton Rapson ile doğrusal denklem sistemlerinin çözümüne yönelik soru çözümlerinin yaptırılması. Sınıf içi Tartışma (5 dk.): Sabit nokta yönteminde yakınsamanın koşulları ve önemi.1. Limit ve süreklilik kavramları ile sabit nokta yöntemi konularının okunması. Kaynak: Ders Kitabı, 642-650. Newton-Raphson yöntemi konusunun okunması. Kaynak: Ders Kitabı, 651-659.
10 Konu anlatımı: Özdeğerlerin Yaklaşık Tahmini (Özdeğerlerin bulunmasında nümerik yöntemler, güç metodu, simetrik güç metodu, ters güç metodu). Sınıf içi Uygulama (20 dk.): Güç, simetrik güç ve ters güç metodlarıyla özdeğerlerin yaklaşık hesaplanması. üzerine uygulamaların yaptırılması. Sınıf içi Tartışma (5 dk.): Özdeğer tahmininde yakınsama hızının ve başlangıç koşullarının rolü.1. Güç metodu, simetrik güç metodu ve ters güç metodu konularının okunması. Kaynak: Ders Kitabı, 570-578, 585-602
11Ara Sınav 2
12Konu anlatımı: Enterpolasyon ve Polinom Tahmini (Enterpalasyon, Enterpalasyon ve Lagrange Polinomu, Lagrange enterpalasyonu). Sınıf içi Uygulama (20 dk.): Lagrange enterpolasyon polinomu kullanılarak verilen veri noktalarına uygun polinomların oluşturulması ve örnek problemlerin çözülmesi. Sınıf içi Tartışma (5 dk.): Enterpolasyonun yaklaşım doğruluğu ve veri noktalarının seçimindeki önemin değerlendirilmesi.1. Enterpolasyon, enterpolasyon ve Lagrange polinomu, Lagrange enterpolasyonu konularının okunması. Kaynak: Ders Kitabı, 104-115.
13Konu anlatımı: Enterpolasyon ve Polinom Tahmini: Bölünmüş farklar (ileri farklar yöntemi,geriye farklar yöntemi). Sınıf içi Uygulama (20 dk.): İleri ve geriye farklar yöntemleriyle bölünmüş fark tablosu hazırlanması ve enterpolasyon polinomlarının elde edilmesi. Sınıf içi Tartışma (5 dk.): İleri ve geriye fark yöntemlerinin doğruluk ve uygulanabilirlik açısından değerlendirilmesi.1. İleri farklar yöntemi ve geriye farklar yöntemi konularının okunması. Kaynak: Ders Kitabı, Ders Kitabı 122-134.
14Konu anlatımı: En Küçük Kareler ve Eğri Uydurma (En küçük kareler yöntemi, polinomyal en küçük kareler yöntemi, lineer hale dönüştürülebilen fonksiyon yaklaşımları). Sınıf içi uygulama (5 dk.): Derste işlenen konu başlıklarına ilişkin soru çözümlerinin yapılaması. Sınıf içi Tartışma (5 dk.): En küçük kareler yönteminin günlük hayattaki veri temelli problemlere uygulanabilirliğinin tartışılması.1. En küçük kareler yöntemi, polinomsal en küçük kareler yöntemi ve lineer hale dönüştürülebilen fonksiyon yaklaşımları konularının okunması. Kaynak: Ders Kitabı, 506-517.
15Konu anlatımı: Sayısal İntegral (Yamuk Yöntemi,Dikdörtgen Yöntemi, Simpson Yöntemi). Sınıf içi Uygulama (30 dk.): Yamuk, dikdörtgen ve Simpson yöntemleri kullanılarak verilen fonksiyonların yaklaşık integrallerinin hesaplanmasına yönelik örnek soru çözümleri. Sınıf içi Tartışma (5 dk.): Analitik çözümün mümkün olmadığı veya zor olduğu durumlarda sayısal integral yöntemlerinin neden tercih edildiğinin tartışılması.1. Yamuk yöntemi, dikdörtgen yöntemi ve Simpson yöntemi konularının okunması. Kaynak: Ders Kitabı, 191-196.
16Final

Değerlendirme Sistemi

EtkinliklerSayıKatkı Payı
Devam/Katılım
Laboratuar
Uygulama
Arazi Çalışması
Derse Özgü Staj
Küçük Sınavlar/Stüdyo Kritiği
Ödev
Sunum/Jüri
Projeler
Seminer/Workshop
Ara Sınavlar260
Final140
Dönem İçi Çalışmaların Başarı Notuna Katkısı
Final Sınavının Başarı Notuna Katkısı
TOPLAM100

AKTS İşyükü Tablosu

EtkinliklerSayıSüresi (Saat)Toplam İşyükü
Ders Saati143
Laboratuar
Uygulama
Arazi Çalışması
Sınıf Dışı Ders Çalışması143
Derse Özgü Staj
Ödev
Küçük Sınavlar/Stüdyo Kritiği
Projeler
Sunum / Seminer
Ara Sınavlar (Sınav Süresi + Sınav Hazırlık Süresi)220
Final (Sınav Süresi + Sınav Hazırlık Süresi)120
Toplam İşyükü :
Toplam İşyükü / 30(s) :
AKTS Kredisi :
Diğer NotlarYok