Ders AdıKodu Yerel KrediAKTS Ders (saat/hafta)Uygulama (saat/hafta)Laboratuar (saat/hafta)
Modern Türk Edebiyatında NesirTDE337224200
ÖnkoşullarYok
YarıyılBahar
Dersin DiliTürkçe
Dersin SeviyesiLisans
Dersin TürüSeçmeli @ Türk Dili ve Edebiyatı Lisans Programı
Ders KategorisiTemel Meslek Dersleri
Dersin Veriliş ŞekliYüz yüze
Dersi Sunan Akademik BirimTürk Dili ve Edebiyatı Bölümü
Dersin KoordinatörüDidem Ardalı Büyükarman
Dersi Veren(ler)Yakup Çelik, Ali Yıldız, Didem Ardalı Büyükarman, Alparslan Oymak, Esengül Sağlam Can
Asistan(lar)ı
Dersin AmacıBu dersin amacı, 19. yüzyıldan itibaren Türk edebiyatına giren Batı menşeli yeni türlerin etkisiyle nesirde meydana gelen değişimleri, tarihsel bağlam ve örnek metinler ışığında irdelemektir.
Dersin İçeriğiMektup, günlük, hatıra, biyografi, otobiyogafi, röportaj, makale, fıkra, deneme gibi nesir türleri; bu nesir türlerinin Türk edebiyatındaki tarihî geilişimi ve örnekleri.
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
  • Ahmet Hâşim (1985). Bize Göre, Gurabâhâne-i Laklakan, Frankfurt Seyahatnamesi. Millî Eğitim.
  • Ataç, N. (2011). Günlerin Getirdiği-Sözden Söze. YKY.
  • Aytaç, G. (1990). Günce ve anı üzerine. Edebiyat yazıları I. Gündoğan.
  • Birsel, S. (2011). Kurutulmuş felsefe bahçesi: 1001 gece denemeleri. Sel Yayıncılık.
  • Çelebioğlu, S. (2007). Türk Edebiyatında Modern Biyografinin Doğuşu.
  • Deneme dosyası. (2006, Ocak). Derkenar, (14).
  • Enginün, İ. (2006). Yeni Türk edebiyatı: Tanzimat’tan Cumhuriyet’e (1839–1923). Dergâh.
  • İsen, M. (2010). Tezkireden biyografiye. Kapı Yayınları.
  • Kaplan, M. (1966, Mart). Hatırat üzerine. Hisar, (27).
  • Karasu, B. (2006, Aralık). Ben edebiyatı üzerine. Kitap-lık, (100).
  • Kolektif. (2017). Türk Dili Mektup Özel Sayısı (Temmuz 1974 / S. 118). Türk Dil Kurumu.
  • Kolektif. (2025). Türk Dili Deneme Özel Sayısı (Temmuz 1961 / S. 274). Türk Dil Kurumu.
  • Mehmet Fuat (1962). “Günlük Konusunda”, Türk Dili Günlük Özel Sayısı, (1962), C.11/127.
  • Özdemir, E. (1994). Yazınsal türler. Ümit Yayınları.
  • Tanpınar, A. H. (2019). Beş Şehir. Dergâh.
  • Tekeli, İ. (2001, Kasım). Bireyin yaşamı nasıl tarih oluyor? Toplumsal Tarih
  • Yetkin, S. K. (1962). Günlük üzerine. Türk Dili, 11(127).
  • Yüksel, T. (1994, Haziran). Anı yazıları bize ne vermektedir?. Varlık, (45).
  • Zekâ, N. (1987, Ekim–Kasım). Hatırlama ve tarih. Defter, (1).
Opsiyonel Program BileşenleriYok

Ders Öğrenim Çıktıları

  1. Bu dersi başarıyla tamamlayan öğrenciler, eski nesir/modern nesir arasındaki farkları anlayabileceklerdir.
  2. Türk edebiyatında nesir alanındaki tarihsel gelişim hakkında bilgi sahibi olabileceklerdir.
  3. Otobiyogafi, biyografi, günlük, gezi, hatıra, mektup, röportaj, anket, makale, fıkra gibi nesir türlerinin Türk edebiyatında ortaya çıkışını ve gelişimini öğrenebileceklerdir.
  4. Nesir türlerinin özelliklerini ve farklarını kavrayabileceklerdir.
  5. İncelenen eserlerle bu alanındaki literatür hakkında bilgi sahibi olabileceklerdir.

Ders Öğrenim Çıktısı & Program Çıktısı Matrisi

DÖÇ-1DÖÇ-2DÖÇ-3DÖÇ-4DÖÇ-5
PÇ-1-----
PÇ-255555
PÇ-3-----
PÇ-455555
PÇ-5-----
PÇ-6-----
PÇ-7-----
PÇ-8-----
PÇ-9-----
PÇ-10-----
PÇ-11-----
PÇ-12-----
PÇ-1355555

Haftalık Konular ve İlgili Ön Hazırlık Çalışmaları

HaftaKonularÖn Hazırlık
1Konu Anlatımı: Türk edebiyatında modern nesrin tarihî gelişimi ve kaynakları.Özdemir, E. (1994). Yazınsal türler. Ümit Yayınları.
2Konu Anlatımı: Mektup Uygulama: 1. Beşir Fuat’tan Ahmet Midhat Efendi’ye Mektup 2. Namık Kemal’den Abdülhak Hamit’e Mektup 3. Tevfik Fikret’ten Süleyman Nazif’e Mektup 4. Ömer Seyfettin’den Ali Canip Yöntem’e Mektup 5. A. H. Tanpınar: “Antalyalı Genç Kıza Mektup”Demiray, K. (2017). Tanzimat’ta günümüze değin mektup. Türk Dili Mektup Özel Sayısı (Temmuz 1974 / S. 118). Türk Dil Kurumu.
3Konu Anlatımı: Günlük Uygulama: 1. Günlüklerin Işığında Tanpınar’la Baş Başa’dan parçalar 2. Oğuz Atay’ın Günlük’ünden parçalar 3. Cahit Zarifoğlu’nun Yaşamak’ından parçalarAytaç, G. (1990). Günce ve anı üzerine. Edebiyat yazıları I. Gündoğan.
4Konu Anlatımı: Cumhuriyet öncesi ve sonrası hatıra türünün değişimi, gelişimi ve kaynakları Tekeli, İ. (2001, Kasım). Bireyin yaşamı nasıl tarih oluyor? Toplumsal Tarih.
5Uygulama: 1. Hüseyin Cahit, “Başka Dünyalar Düşü, Edebiyat Anıları 2. Yakup Kadri, “Refik Halid”, Gençlik ve Edebiyat Hatıraları 3. Yahya Kemal, “Annem”, Çocukluğum, Gençliğim, Siyasi ve Edebi Hatıralarım 4. A. Ş. Hisar, “Boğaziçi Medeniyeti”, Boğaziçi MehtaplarıHatıra türündeki örnek metinlerin incelenmesi
6Konu Anlatımı: Biyografi Uygulama: 1. Mehmet Âkif hakkında biyografi örnekleri: F. A. Tansel, O. Okay vd. 2. M. C. Kuntay, “Âkif İstanbul’da” ve “Son Gün”, Mehmed Akif: Hayatı-Seciyesi-Sanatıİsen, M. (2010). Tezkireden biyografiye. Kapı Yayınları.
7Konu Anlatımı: Otobiyografi Uygulama: Muallin Naci, Ömer’in ÇocukluğuKarasu, B. (2006, Aralık). Ben edebiyatı üzerine. Kitap-lık, (100).
8Ara Sınav 1
9Konu Anlatımı: Röportaj Uygulama: Ruşen Eşref Ünaydın, “Halide Edib Hanım”, Diyorlar kiSağlam, N. (2006). Türk edebiyatında edebî röportaj. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, 4 (8), s. 415-478.
10Konu Anlatımı: Makale ve Fıkra Uygulama: Makale 1. Ziya Paşa, “Şiir ve İnşa” 2. Süleyman Nazif, “Kara Bir Gün” .Enginün, İ. (2006). Yeni Türk edebiyatı: Tanzimat’tan Cumhuriyet’e (1839–1923). Dergâh.
11Uygulama: Fıkra 1. Ahmet Rasim, Şehir Mektupları’ndan Parçalar 2. Refik Halid Karay, “Bıktık Bu Politikadan”, Kirpinin Dedikleri 3. Refik Halid Karay, “Göz ile Görünmez El ile Tutulmaz Bir Kumaş”, Kirpinin Dedikleri 4. Refik Halid Karay, “Türk Mezarı”, Bir İçim SuFıkra türündeki örnek metinlerin incelenmesi
12Konu Anlatımı: Deneme / Ara Sınav 2Türk Dili Deneme Özel Sayısı (Temmuz 1961 / S. 274). Türk Dil Kurumu.
13Konu Anlatımı: Nurullah Ataç, Suut Kemal Yetkin ve Cemil Meriç’in denemeleri Uygulama: 1. Nurullah Ataç, “Edebiyat” ve “Kedi”, Günlerin Getirdiği 2. Suut Kemal Yetkin, “Deneme” ve “Canım Kitap”, Denemeler 3. Cemil Meriç, “Büyücü Çırağı”, Umrandan UygarlığaDeneme türündeki örnek metinlerin incelenmesi
14Konu Anlatımı: Ahmet Haşim’in deneme türünde yazdığı eserler Uygulama: Bize Göre, Gurabâhâne-i Laklakan, Frankfurt SeyahatnamesiAhmet Hâşim (1985). Bize Göre, Gurabâhâne-i Laklakan, Frankfurt Seyahatnamesi. Millî Eğitim.
15Konu Anlatımı: Ahmet Hamdi Tanpınar’ın deneme türünde yazdığı eserler Uygulama: Beş ŞehirTanpınar, A. H. (2019). Beş Şehir. Dergâh.
16Final

Değerlendirme Sistemi

EtkinliklerSayıKatkı Payı
Devam/Katılım
Laboratuar
Uygulama
Arazi Çalışması
Derse Özgü Staj
Küçük Sınavlar/Stüdyo Kritiği
Ödev
Sunum/Jüri
Projeler
Seminer/Workshop
Ara Sınavlar260
Final140
Dönem İçi Çalışmaların Başarı Notuna Katkısı
Final Sınavının Başarı Notuna Katkısı
TOPLAM100

AKTS İşyükü Tablosu

EtkinliklerSayıSüresi (Saat)Toplam İşyükü
Ders Saati142
Laboratuar
Uygulama
Arazi Çalışması
Sınıf Dışı Ders Çalışması144
Derse Özgü Staj
Ödev
Küçük Sınavlar/Stüdyo Kritiği
Projeler
Sunum / Seminer
Ara Sınavlar (Sınav Süresi + Sınav Hazırlık Süresi)210
Final (Sınav Süresi + Sınav Hazırlık Süresi)110
Toplam İşyükü :
Toplam İşyükü / 30(s) :
AKTS Kredisi :
Diğer NotlarYok