| Ders Adı | Kodu | Yerel Kredi | AKTS | Ders (saat/hafta) | Uygulama (saat/hafta) | Laboratuar (saat/hafta) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| İş Sağlığı ve Güvenliği 2 | KOM1992 | 2 | 2 | 2 | 0 | 0 |
| Önkoşullar | Yok |
|---|
| Yarıyıl | Bahar |
|---|
| Dersin Dili | İngilizce, Türkçe |
|---|---|
| Dersin Seviyesi | Lisans |
| Dersin Türü | Zorunlu @ Kontrol ve Otomasyon Mühendisliği Lisans Programı (%30 İngilizce) |
| Ders Kategorisi | Temel Meslek Dersleri |
| Dersin Veriliş Şekli | Yüz yüze |
| Dersi Sunan Akademik Birim | Kontrol ve Otomasyon Mühendisliği Bölümü |
|---|---|
| Dersin Koordinatörü | Bahadır Çatalbaş |
| Dersi Veren(ler) | Esra Kaya Ayana |
| Asistan(lar)ı |
| Dersin Amacı | Dersin temel amacı, iş sağlığı ve güvenliği kapsamında iş kazaları ve meslek hastalıklarına neden olabilecek tehlike ve riskleri tanıtmak; bu risklerin belirlenmesi, değerlendirilmesi ve kontrol edilmesine yönelik temel bilgi ve becerileri kazandırmaktır. Ders kapsamında öğrencilerin çevre ve halk sağlığı, bulaşıcı hastalıklar, ruh sağlığı ve sosyal sağlık ile halk sağlığının temel ilkeleri hakkında bilgi sahibi olmalarının yanı sıra, makine ve ekipmanların güvenli kullanımı konusunda gerekli bilgi ve farkındalığı edinmeleri amaçlanmaktadır. Bu doğrultuda makine güvenliğine ilişkin yasal mevzuat ve asgari gereklilikler, temel makine tipleri, kaldırma ekipmanları, basınçlı kaplar, işleme makineleri, kaynak işlemleri ve ekipmanları, taşıma ve konveyör sistemleri ile makine kurulumu, periyodik kontrol ve bakım uygulamaları ele alınmaktadır. Ayrıca makine risk değerlendirmesi, EKED/LOTO (Lockout/Tagout) uygulamaları ve proses güvenliği konularında öğrencilerin riskleri sistematik olarak değerlendirebilme ve uygun önleyici tedbirleri belirleyebilme yetkinliklerinin geliştirilmesi hedeflenmektedir. Sonuç olarak, öğrencilerin iş sağlığı ve güvenliği mevzuatına uygun hareket edebilmeleri, güvenli çalışma davranışları geliştirmeleri ve çalışma ortamlarında sürdürülebilir bir iş sağlığı ve güvenliği kültürünün oluşturulmasına katkı sağlamaları amaçlanmaktadır. |
|---|---|
| Dersin İçeriği | Çevre ve halk sağlığı, bulaşıcı hastalıklar, ruh sağlığı ve sosyal sağlık, halk sağlığının felsefesi ve temel ilkeleri; makine ve ekipman güvenliğine giriş, temel makine tipleri, makine güvenliğine ilişkin yasal mevzuat ve asgari gereklilikler; kaldırma ekipmanları ve güvenlik kuralları; basınçlı kapların güvenliği ve tasarım esasları; işleme makineleri, torna ve preslerin güvenli kullanımı; kaynak işlemleri ve kaynak ekipmanlarında güvenlik ve kalite; taşıma ekipmanları, konveyör sistemleri ve güvenlik; makine kurulumu ve risk yönetimi; periyodik kontrol ve bakım prosedürleri; makine risk değerlendirmesi; EKED/LOTO (Lockout/Tagout) uygulamaları ve proses güvenliği. |
| Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar | |
| Opsiyonel Program Bileşenleri | Yok |
Ders Öğrenim Çıktıları
- İş sağlığı ve güvenliği kapsamında tehlike, risk, ramak kala olay, olay/vaka ve iş kazası kavramlarını tanımlar ve aralarındaki farkları açıklar.
- Risk değerlendirmesinin amacını, kapsamını ve temel aşamalarını açıklar; işyerindeki tehlikelerin belirlenmesi ve risklerin değerlendirilmesine yönelik temel yöntemleri uygular.
- Psikososyal, biyolojik, kimyasal ve fiziksel tehlikeleri tanımlar ve bu tehlikelere yönelik temel korunma ve kontrol önlemlerini açıklar.
- Makine ve ekipmanlardan kaynaklanabilecek tehlikeleri tanımlar; makine güvenliği, koruyucu sistemler ve güvenli çalışma prensiplerini açıklar.
- Kaldırma ekipmanları, basınçlı kaplar, işleme makineleri, kaynak ekipmanları ve konveyör sistemlerine ilişkin temel iş sağlığı ve güvenliği kurallarını açıklar ve uygun güvenlik önlemlerini belirler.
- Makine ve ekipmanların periyodik kontrol ve bakım gerekliliklerini açıklar ve güvenli çalışma açısından önemini değerlendirir.
- Makine risk değerlendirmesi yapmaya yönelik temel adımları uygular ve belirlenen risklere karşı uygun kontrol tedbirlerini önerir.
- EKED/LOTO (Lockout/Tagout) uygulamalarının amacını ve temel prensiplerini açıklar ve bakım, onarım ve müdahale süreçlerinde güvenli çalışma açısından önemini değerlendirir.
- İş kazası ve acil durumlarda yapılması ve yapılmaması gerekenleri açıklar; güvenli müdahale ve acil durum prosedürlerine uygun davranır.
- Güvenli ve sağlıklı bir çalışma ortamının oluşturulmasına katkı sağlayacak önleyici yaklaşımları benimser; tehlikeleri önceden fark etme, riskleri bildirme ve güvenli çalışma kültürüne katkıda bulunma konusunda farkındalık geliştirir.
Ders Öğrenim Çıktısı & Program Çıktısı Matrisi
| DÖÇ-1 | DÖÇ-2 | DÖÇ-3 | DÖÇ-4 | DÖÇ-5 | DÖÇ-6 | DÖÇ-7 | DÖÇ-8 | DÖÇ-9 | DÖÇ-10 |
Haftalık Konular ve İlgili Ön Hazırlık Çalışmaları
| Hafta | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Çevre ve Halk Sağlığı, Bulaşıcı Hastalıklar | |
| 2 | Ruh Sağlığı ve Sosyal Sağlık: Bir Yolculuğa Çıkıyoruz | |
| 3 | Halk Sağlığı Felsefesi ve İlkeleri | |
| 4 | Makine ve Ekipman Güvenlik Sistemlerine Giriş | |
| 5 | Temel Makine Tipleri | |
| 6 | Makine Güvenliği: Yasal Mevzuat ve Minimum Gereklilikler | |
| 7 | Kaldırma Ekipmanları ve Güvenlik Yönergeleri | |
| 8 | Ara Sınav 1 | |
| 9 | Basınçlı Kaplar: Güvenlik ve Tasarım Esasları | |
| 10 | İşleme Makineleri: Torna ve Presler | |
| 11 | Kaynak İşlemleri ve Makineleri: Güvenlik ve Kalite | |
| 12 | Taşıma Makineleri: Konveyör Sistemleri ve Güvenlik | |
| 13 | Makine Mühendisliğinde Kurulum Türleri ve Risk Yönetimi | |
| 14 | Periyodik Kontrol Prosedürleri, Bakım Prosedürleri: Verimliliği ve Uzun Ömürlülüğü Artırma | |
| 15 | Makine Risk Değerlendirme Adımları, EKED (LOTO) Uygulamaları ve Proses Güvenliği | |
| 16 | Final |
Değerlendirme Sistemi
| Etkinlikler | Sayı | Katkı Payı |
|---|---|---|
| Devam/Katılım | ||
| Laboratuar | ||
| Uygulama | ||
| Arazi Çalışması | ||
| Derse Özgü Staj | ||
| Küçük Sınavlar/Stüdyo Kritiği | ||
| Ödev | ||
| Sunum/Jüri | ||
| Projeler | ||
| Seminer/Workshop | ||
| Ara Sınavlar | 2 | 60 |
| Final | 1 | 40 |
| Dönem İçi Çalışmaların Başarı Notuna Katkısı | ||
| Final Sınavının Başarı Notuna Katkısı | ||
| TOPLAM | 100 | |
AKTS İşyükü Tablosu
| Etkinlikler | Sayı | Süresi (Saat) | Toplam İşyükü |
|---|---|---|---|
| Ders Saati | 14 | 2 | |
| Laboratuar | |||
| Uygulama | |||
| Arazi Çalışması | |||
| Sınıf Dışı Ders Çalışması | |||
| Derse Özgü Staj | |||
| Ödev | |||
| Küçük Sınavlar/Stüdyo Kritiği | |||
| Projeler | |||
| Sunum / Seminer | |||
| Ara Sınavlar (Sınav Süresi + Sınav Hazırlık Süresi) | 2 | 10 | |
| Final (Sınav Süresi + Sınav Hazırlık Süresi) | 1 | 15 | |
| Toplam İşyükü : | |||
| Toplam İşyükü / 30(s) : | |||
| AKTS Kredisi : | |||
| Diğer Notlar | Yok |
|---|
