| Ders Adı | Kodu | Yerel Kredi | AKTS | Ders (saat/hafta) | Uygulama (saat/hafta) | Laboratuar (saat/hafta) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Tekstil Kimyası | KIM4352 | 3 | 5 | 3 | 0 | 0 |
| Önkoşullar | Yok |
|---|
| Yarıyıl | Bahar |
|---|
| Dersin Dili | Türkçe |
|---|---|
| Dersin Seviyesi | Lisans |
| Dersin Türü | Seçmeli @ Kimya Lisans Programı (%30 İngilizce) |
| Ders Kategorisi | Temel Meslek Dersleri |
| Dersin Veriliş Şekli | Yüz yüze |
| Dersi Sunan Akademik Birim | Kimya Bölümü |
|---|---|
| Dersin Koordinatörü | İkbal KOYUNCU |
| Dersi Veren(ler) | İkbal KOYUNCU |
| Asistan(lar)ı |
| Dersin Amacı | Bu dersin amacı, öğrencilere tekstil liflerinin kimyasal yapılarını, özelliklerini ve bu yapıların kullanım alanlarına etkilerini öğretmek, doğal ve sentetik liflerin üretim, modifikasyon ve işleme süreçlerini kimyasal açıdan açıklayabilmek, tekstilde kullanılan kimyasal işlemleri (ön terbiye, boyama, baskı, apre vb.) anlatmak ve uygulamalarını öğretmek, dokuma hakkında bilgi sahibi olmalarını sağlamak, yeni teknolojiler (akıllı tekstiller ve nanoteknoloji vb.) hakkında bilgi sahibi olmalarını sağlamak, elyaf analiz yöntemlerini öğretmek, tekstil sanayinsinde karşılaşacakları problemlere bilimsel yaklaşım geliştirebilecek düzeyde katkı sağlamaktır. |
|---|---|
| Dersin İçeriği | Tekstil liflerinin tanımı ve sınıflandırılması/ Tekstil liflerinin yapısı ve genel fiziksel ve kimyasal özellikleri/Doğal lifler,bitkisel lifler, hayvansal lifler, madensel lifler/Yapay lifler, rejenere lifler, rejenere selüloz lifleri, rejenere protein lifleri//Sentetik lifler, poliamid, polinivil,poliolefin, poliüretan, akrilik, modaakrilik, polypropilen, v.s/İplikler ile ilgili tanımlar,Kesikli elyaftan iplik yapımı ve dokuma/Tekstil yüzeylerinin yapısı ve terbiye işlemleri/ Pamuklu mamüllerin terbiyesi, haşıllama, haşıl sökme, pişirme, ağartma, merserizasyon/ Yün elyafının ön terbiyesi, karbonizasyon, ağartma, dinkleme, yüne keçeleşmezlik özelliği kazandırılması/ ipek liflerinin terbiyesi/ rejenere elyaf/ sentetik elyaf/ apre işlemleri/Tekstilde kullanılan boyar maddeler ve boyama yöntemleri/ Tekstilde kullanılan yüzey aktif maddeler/Tekstil terbiyesinde kullanılan kompleks yapıcılar/Tekstil liflerinin kalitatif ve kantitatif analizleri/Tekstil fabrikasında kullanılan proses suyunun özellikler |
| Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar |
|
| Opsiyonel Program Bileşenleri | Yok |
Ders Öğrenim Çıktıları
- Tekstil liflerinin (doğal, rejenere, sentetik) kimyasal yapılarını ve bu yapıların fiziksel özelliklere olan etkisini açıklayabileceklerdir.
- Tekstil terbiye işlemlerinde (haşıl sökme, kaynatma, ağartma, merserizasyon, boyama, baskı, apre) kullanılan başlıca kimyasalların (asit, baz, tuz, yüzey aktif maddeler, oksidanlar, indirgenler, boyar maddeler, binderlar vs.) özelliklerini ve işlevlerini tanımlayabileceklerdir.
- Suyun tekstil terbiyesindeki önemini ve suyun kimyasal özelliklerinin (sertlik, pH, vs.) proseslere olan etkisini analiz edebileceklerdir
- Boyama ve baskı prensiplerini, farklı boyar madde sınıfları (reaktif, dispers, asit, direkt vs.) ve lif türleri arasındaki etkileşimleri açıklayabileceklerdir
- Farklı apre (bitim işlemi) türlerinin (mekanik ve kimyasal) malzemenin son kullanım özelliklerine nasıl etki ettiğini yorumlayabileceklerdir.
- Bir tekstil ürünündeki olası bir kusurun (eşitsiz boyama, düşük haslık, kırışıklık, vs.) kimyasal proseslerden kaynaklanan nedenlerini tahmin edebileceklerdir.
- Tekstil kimyasallarının ve proseslerinin çevre ve insan sağlığı üzerindeki etkilerini değerlendirebilecek ve sürdürülebilir alternatifler hakkında fikir yürütebileceklerdir.
- Laboratuvar ortamında temel tekstil kimya uygulamalarını (basit boyama, haslık testi, pH ölçümü gibi) güvenli bir şekilde yapabilecek ve sonuçları yorumlayabileceklerdir
- Yeni nesil, çevre dostu (enzimatik prosesler, doğal boyamacılık, geri dönüşüm kimyası) tekstil kimyasalları ve yöntemleri hakkında bilgi sahibi olabilecek ve geleneksel yöntemlerle karşılaştırabileceklerdir.
Ders Öğrenim Çıktısı & Program Çıktısı Matrisi
| DÖÇ-1 | DÖÇ-2 | DÖÇ-3 | DÖÇ-4 | DÖÇ-5 | DÖÇ-6 | DÖÇ-7 | DÖÇ-8 | DÖÇ-9 |
Haftalık Konular ve İlgili Ön Hazırlık Çalışmaları
| Hafta | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Konu Anlatımı: Tekstil liflerinin tanımı ve sınıflandırılması | Tekstil Kimyası Ders notları, Prof. Dr. İkbal Koyuncu . |
| 2 | Konu Anlatımı: Tekstil liflerinin yapısı,Liflerin genel fiziksel ve kimyasal özellikleri | Tekstil Kimyası Ders notları, Prof. Dr. İkbal Koyuncu |
| 3 | Konu Anlatımı: Doğal lifler; Bitkisel lifler (pamuk, flax, jute, v.b.), Hayvansal lifler (yün, v.s.), algı kökenli lifler (ipek), Madensel lifler (asbest, cam yünü, v.b.) | Tekstil Kimyası Ders notları,Prof. Dr. İkbal Koyuncu |
| 4 | Konu Anlatımı: Yapay lifler; Rejenere lifler,Rejenere selüloz esterleri, Rejenere protein lifleri | Tekstil Kimyası Ders notları,Prof. Dr. İkbal Koyuncu |
| 5 | Konu Anlatımı: Sentetik lifler;Poliamid,Poliester, Polivinil, Poliolefin, Poliüretan llfleri,Akrilik, modaakrilik,polipropilen,ie. | Tekstil Kimyası Ders notları, Prof. Dr. İkbal Koyuncu |
| 6 | Konu Anlatımı: İplikler ile ilgili tanımlar, iplik yapımı ve dokuma | Tekstil Kimyası Ders notları, Prof. Dr. İkbal Koyuncu |
| 7 | Konu Anlatımı: Tekstil yüzeylerinin yapısı ve terbiye işlemleri,kalandırma, merserizasyon, ağartma,haşılama, haşıl sökme, dinkleme, karbonizasyon, keçeleşmezlik, v.s | Tekstil Kimyası Ders notları,Prof. Dr. İkbal Koyuncu |
| 8 | Ara Sınav 1 | |
| 9 | Konu Anlatımı: Tekstil yüzeylerinin yapısı ve terbiye işlemleri, kalandırma, merserizasyon, ağartma, haşılama, haşıl sökme, dinkleme, karbonizasyon, keçeleşmezlik, v.b. | Tekstil Kimyası Ders notları, İkbal Koyuncu |
| 10 | Konu Anlatımı: Tekstil boya maddeleri, Doğal ve Sentetik boyalar, Boyama teknikleri | Tekstil Kimyası Ders notları Prof. Dr. İkbal Koyuncu |
| 11 | Konu Anlatımı: Tekstilde kullanılan yüzey aktif maddeler, Tekstil terbiyesinde kullanılan kompleks yapıcılar | Tekstil Kimyası Ders notları, Prof. Dr.İkbal Koyuncu |
| 12 | Konu Anlatımı: Yeni teknolojiler, akıllı tekstiller, nanoteknoloji Fonksiyonel kaplamalar ve yüzey modififikasyonları | Tekstil Kimyası Ders notları,Prof. Dr. İkbal Koyuncu |
| 13 | Ara Sınav 2 | Tekstil Kimyası Ders notları,Prof. Dr. İkbal Koyuncu |
| 14 | Konu Anlatımı: Tekstil liflerinin kalitatif ve kantitatif analizleri | Tekstil Kimyası Ders notları, Prof. Dr.İkbal Koyuncu |
| 15 | Konu Anlatımı: Tekstil fabrikasında kullanılan proses suyunun özellikleri | Tekstil Kimyası Ders notları, Prof. Dr.İkbal Koyuncu |
| 16 | Final |
Değerlendirme Sistemi
| Etkinlikler | Sayı | Katkı Payı |
|---|---|---|
| Devam/Katılım | ||
| Laboratuar | ||
| Uygulama | ||
| Arazi Çalışması | ||
| Derse Özgü Staj | ||
| Küçük Sınavlar/Stüdyo Kritiği | 2 | 10 |
| Ödev | ||
| Sunum/Jüri | ||
| Projeler | ||
| Seminer/Workshop | 1 | 10 |
| Ara Sınavlar | 2 | 40 |
| Final | 1 | 40 |
| Dönem İçi Çalışmaların Başarı Notuna Katkısı | ||
| Final Sınavının Başarı Notuna Katkısı | ||
| TOPLAM | 100 | |
AKTS İşyükü Tablosu
| Etkinlikler | Sayı | Süresi (Saat) | Toplam İşyükü |
|---|---|---|---|
| Ders Saati | 13 | 3 | |
| Laboratuar | |||
| Uygulama | |||
| Arazi Çalışması | |||
| Sınıf Dışı Ders Çalışması | 13 | 3 | |
| Derse Özgü Staj | |||
| Ödev | 0 | 0 | |
| Küçük Sınavlar/Stüdyo Kritiği | 2 | 4 | |
| Projeler | |||
| Sunum / Seminer | 1 | 10 | |
| Ara Sınavlar (Sınav Süresi + Sınav Hazırlık Süresi) | 2 | 18 | |
| Final (Sınav Süresi + Sınav Hazırlık Süresi) | 1 | 18 | |
| Toplam İşyükü : | |||
| Toplam İşyükü / 30(s) : | |||
| AKTS Kredisi : | |||
| Diğer Notlar | Yok |
|---|
