Ders AdıKodu Yerel KrediAKTS Ders (saat/hafta)Uygulama (saat/hafta)Laboratuar (saat/hafta)
Endüstriyel Ölçme SistemleriMKT483534300
ÖnkoşullarMKT2822
YarıyılGüz
Dersin Diliİngilizce, Türkçe
Dersin SeviyesiLisans
Dersin TürüSeçmeli @ Mekatronik Mühendisliği Lisans Programı
Ders KategorisiUzmanlık/Alan Dersleri
Dersin Veriliş ŞekliYüz yüze
Dersi Sunan Akademik BirimMekatronik Mühendisliği Bölümü
Dersin KoordinatörüCüneyt Yilmaz
Dersi Veren(ler)Cüneyt Yilmaz, Kadir Erkan, Haydar Livatyalı
Asistan(lar)ı
Dersin AmacıMekatronik mühendisliğinde kullanılan ölçme sistemlerinin tanıtılması ve farklı fiziksel büyüklüklerin ölçülmesinde kullanılan algılama yöntem ve elemanlarının teorik ve pratik olarak incelenmesi, tasarım kriterlerinin öğrencilere kazandırılmasıdır.
Dersin İçeriğiÖlçme ve algılamada temel prensipler; standardizasyon ve kalibrasyon / Algılayıcı ve dönüştürücülerin işlevsel karakteristikleri; ölçmede hata ve istatistiksel analiz / Algılamanın elektriksel prensipleri / Algılamanın optik, mekanik, ısıl prensipleri / İşaret koşullandırma teknikleri / İşaret işleme ve iletim devreleri / Akım, gerilim ve manyetik alan ölçümü / Pozisyon, seviye ve yerdeğişimi ölçümü / hız ve ivme ölçümü / Kuvvet ve gerinim ölçümü / Basınç ve tork ölçümü / Sıcaklık ve ısı ölçümü / Akış ve debi ölçümü / Hareket algılalama
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
  • Algılayıcılar ve Dönüştürücüler, Osman Gürdal, 2001, Nobel yayınları
  • Handbook of Modern Sensors : Physics, Desing and Applications, Jacob Fraden,2004 Springer
  • Fundamentals of Instrumentation and Measurement ; Dominique Placko ; 2007 ; ISTE
  • Measurement ,Instrumentation and Sensors Handbook - John G. Webster . CRC Press LLC, 2000
Opsiyonel Program BileşenleriYok

Ders Öğrenim Çıktıları

  1. Ölçme, algılama ve standartlarda temel prensipleri ve kavramları ile ilgili bilgiye sahip olma.
  2. Algılayıcı ve Dönüştürücülerin işlevsel karakteristiklerini sınıflandırabilme ve çikartabilme, bunların temel kalibrasyon yöntemlerini anlayabilme ve ölçüm hatalarını belirleyebilme.
  3. Elektriksel, mekanik, optik ve ısıl prensipleri, işaret işleme ve iletim devre işlevlerinin algılamada kullanımı hakkında bilgiye sahip olma.
  4. Akım, gerilim ve manyetik alan ölçüm yöntemlerini, algılayıcı tiplerininin seçimi ve kullanımı hakkında bilgiye sahip olma.
  5. Konum, seviye, yer değiştirme, hız ve ivme ölçüm yöntemleri, algılayıcı tiplerinin seçimi ve kullanımı hakkında bilgiye sahip olma.
  6. Kuvvet, gerilme, basınç ve tork ölçüm yöntemleri, algılayıcı tipleri ve seçimi hakkında bilgiye sahip olma.
  7. Sıcaklık ve akış ölçüm yöntemleri, sensör tiplerinin seçimi ve kullanımı hakkında bilgiye sahip olma.
  8. Ölçüm sistemlerinin tasarımını yapabilme.

Haftalık Konular ve İlgili Ön Hazırlık Çalışmaları

HaftaKonularÖn Hazırlık
1Ölçme ve algılamada temel prensipler; standardizasyon ve kalibrasyonJacob Fraden chapter 1
2Algılayıcı ve dönüştürücülerin işlevsel karakteristikleri; ölçmede hata ve istatistiksel analiz Jacob Fraden chapter 2
3Algılamanın elektriksel prensipleri (Kapasite, direnç, endüktans, manyetizma, endüksiyon, hall etkisi, piro-elektrik, piezeo elektrik, thomson peltier olayları)Jacob Fraden chapter 3
4Algılamanın optik, mekanik, ısıl prensipleri (stres, gerinim, ısıl taşınım, mercekler, aynalar, fotometri)Jacob Fraden chapter 4
5İşaret koşullandırma teknikleri; opamplar; farksal yükseltici; ölçme yükselticisi; aktif filtrelerJacob Fraden chapter 5
6İşaret işleme ve iletim devreleri; whetstone köprüsü ve kompanzasyon; akım/gerilim; gerilim akım dönüşümü; büyük-küçük direnç ölçümüJacob Fraden chapter 5
7Akım, gerilim ve manyetik alan ölçümü (Hall sensörleri, flux gate akım ve gerilim sensörleri) Jacob Fraden chapter 6
8Konum, seviye ve yer değiştirme ölçümleri (indüktif, kapasitif, potansiyometrik sensörler, LVDT)Jacob Fraden chapter 7
9Ara Sınav 1
10Pozisyon ve hız ölçümü (kapasitif, endüktif, piezorezistif, piezoelektrik algılayıcılar, mutlak ve artımsal kodlayıcılar, tako jeneratörler)Jacob Fraden chapter 8
11Kuvvet ve gerinim ölçümü (yük hücresi, piezo elektrik algılayıcı, dokunma algılayıcısı)Jacob Fraden chapter 9
12Basınç ve tork ölçümü (piezo rezistif, kapasitif, optik, değişken relüktans algılayıcıları)Jacob Fraden chapter 10
13Sıcaklık ölçümü (RTD, PTC, NTC, interferometre, akustik yöntemler)Jacob Fraden chapter 11
14Debi ölçümleri (Termal iletkenlik, ultrasonik, elektromanyetik, mikro akış sensörleri)Jacob Fraden chapter 11
15Final

Değerlendirme Sistemi

EtkinliklerSayıKatkı Payı
Devam/Katılım
Laboratuar
Uygulama
Arazi Çalışması
Derse Özgü Staj
Küçük Sınavlar/Stüdyo Kritiği
Ödev315
Sunum/Jüri
Projeler115
Seminer/Workshop
Ara Sınavlar130
Final140
Dönem İçi Çalışmaların Başarı Notuna Katkısı
Final Sınavının Başarı Notuna Katkısı
TOPLAM100

AKTS İşyükü Tablosu

EtkinliklerSayıSüresi (Saat)Toplam İşyükü
Ders Saati143
Laboratuar
Uygulama
Arazi Çalışması
Sınıf Dışı Ders Çalışması143
Derse Özgü Staj
Ödev34
Küçük Sınavlar/Stüdyo Kritiği
Projeler19
Sunum / Seminer
Ara Sınavlar (Sınav Süresi + Sınav Hazırlık Süresi)15
Final (Sınav Süresi + Sınav Hazırlık Süresi)15
Toplam İşyükü :
Toplam İşyükü / 30(s) :
AKTS Kredisi :
Diğer NotlarYok